İslam Edebiyatı
Yazdır e-Posta

İslâm ülkelerinde, İslâmî konular çevresinde gelişen edebiyat. Müslüman ulusların her birinin kendine özgü ve İslâmlık öncesinden başlayan bağımsız edebiyatları ve her ulusal edebiyatın dinsel olduğu gibi dindışı edebiyat ürünleri vardır. İslâmlığı kabullerinden sonra her ulusun edebiyatında ve dindışı edebiyat ürünlerinde de İslâm etkileri görülür. Her edebiyattaki İslâmlık sonrasında öteki ülke edebiyatlarına örnek olabilecek düzeyde bir Arap edebiyatı yaratılamadı. Hatta İslâmlık'tan önce çok gelişmiş olan Arap şiiri İslâmlık dönemlerinde gerilemiştir. Bunda İslâmlığın ilk yıllarında İslâmlığı kabul etmemiş eski Arap şairlerinin Müslümanları ve özellikle Muhammet'i hicveden şiirler yazdıkları için ayet ve hadislerle lânetlenmiş olmalarının etkisi vardır.

Bu nedenle İslâm şiir ve edebiyatını asıl etkileyen edebiyat Arap edebiyatı değil, Müslüman İran (Acem) edebiyatıdır. Bundan dolayı İslâm edebiyatı kavramı içinde bütün İslâm ulus ya da toplumlarının bu etki altında geliştirdiği edebiyatların daha çok dinsel kolu ile kimi ortak konuları ve türleri anlaşılmalıdır. Ortak konular: Allah, Muhammet ve öteki peygamberler, Ali, İslâm büyükleri ve tarikat önderleri, mitolojik kişi ve olaylar vb. konularda öyküler, övme ve yakarışlar vb. dir. Ortak türler ise "makame" (küçük öykü) ve halk masalları (Yusuf ile Züleyha, Leyla ile Mecnun, Ferhat ile Şirin vb.), şiir, münacaat (Tanrıyı) ve naat (peygamberi öven ve yücelten şiirler) gibi türlerdir.

 

Valid CSS! Valid XHTML 1.0 Transitional